آقای فردوسی پور! کمی ترویج اخلاق شاید

کسری امام صفاری

فکت*: جام قهرمانی فوتسال آسیا 2005؛ تیم ملی فوتسال ایران، قدرت بلامنازع آسیا در مرحله دوم گروهی به ژاپن باخته و با تایلند مساوی کرده بود. در بازی آخر ژاپن در حالی که صدرنشینی و صعودش را قطعی کرده بود تایلند را برد تا ایران با پیروزی بر چین، هم امتیاز با تایلند ولی به خاطر تفاضل گل بهتر صعود کند. ایران در فینال همان ژاپنی که با بازی جوانمردانه اش تایلند را برده بود شکست داد و قهرمان شد. ژاپن می توانست با تساوی بر تایلند،
فکت: جام ملت های آسیا 2007؛ امارات پیش از آخرین روز بازی های گروه دوم حذفش قطعی شده بود و امیدی به صعود نداشت. قطر اما در صورت پیروزی بر امارات 5 امتیازی می شد و به جای ویتنام می توانست به دور بعد صعود کند. همه دم از تبانی اعراب می زدند. مدافع حقوق اعراب نیستم ایرانی ها کلا نسبت به عرب ها چنین نظری دارند. برونو متسو، سرمربی فرانسوی امارات اما غیر از دفاع از اعتبارش، به بازیکنان عرب اخلاق حرفه ای و بازی جوانمردانه به اضافه اعاده حیثیت و غرور ملی آموخت و با این که حذف تیمش قطعی شده بود در یک بازی بی اهمیت قطر را برد تا قطری ها که ژاپن را متوقف کرده بودند تیم آخر گروه شوند.
فکت: جام جهانی 2010؛ آلمان بعد از باخت به صربستان در مرحله گروهی شانس زیادی برای صعود به یک هشتم نهایی را از دست داد. این تیم نیاز داشت غنا را ببرد تا خیالش از صعود راحت شود. در بازی همزمان اما استرالیا و صربستان هیچ نتیجه ای نگرفته بودند که صعود آلمان را به خطر بیندازند. آلمان صدرنشین شد تا در یک هشتم نهایی با انگلیس رو در رو شود. در صورت پیروزی بر انگلیس و با توجه به پیروزی احتمالی آرژانتین بر مکزیک، آلمانی ها در یک چهارم نهایی به مارادونا می خورند. بعدش هم که نیمه نهایی و فینال. آلمان اما اگر با غنا مساوی می کرد با توجه به پیروزی 2 بر یک استرالیا بر صربستان دوم می شد و در یک هشتم نهایی به مصاف اسلوونی می رفت. بعد از آن هم در بدترین حالت باید با اروگوئه بازی می کرد. این تیم اما نه تنها برتری اش مقابل غنا را حفظ کرد که یواخیم لوو با به زمین فرستادن تونی کروس نشان داد حاضر نیست تیمش امتیاز بدهد. این تیم چه به دلیل رعایت بازی جوانمردانه و دادن فرصت به صربستان و استرالیا برای صعود و چه به دلیل حفظ غرور و اعتبار ملی و یا اصلا به خاطر این قانون که «پیروزی در فوتبال هدف است» غنا را برد تا مسیری طاقت فرسا را در ادامه جام جهانی پیش بگیرد.
...
عادل فردوسی پور، گزارشگر بازی آلمان و غنا در برنامه «یک جهان یک جام» اما پیشنهاد منطقی تری برای آلمان داشت. فردوسی پور بارها تذکر داد «آلمان اگر در این بازی گل بخورد و مساوی کند دوم می شود و به انگلیس و در ادامه آرژانتین نمی خورد.» او بی صبرانه منتظر بود آلمان اخلاق را فدای منطق کند و با دوم شدن در گروه مسیری آرام و مطمئن را در جام جهانی پیش بگیرد. حتی وقتی دید آلمان ها حاضر نیستند این بازی را نبرند گفت:«باید بعد از بازی آلمان و انگلیس در یک هشتم نهایی دید که آلمانی ها از اول شدن در این گروه پیشمان می شوند یا نه.» شاید حرف او منطقی باشد (که هست). چرا باید در فوتبال پیچیده امروز یک تیم کار راحت را رها کند و به خاطر یک غرور شاید بچگانه راضی به بازی با انگلیس و در بهترین حالت با آرژانتین شود؟ او و همه بیننده های بازی که گزارش او را می شنیدند باید به یاد داشته باشند که وقتی تیم ملی فوتسال ژاپن قهرمانی را فدای بازی جوانمردانه کرد همه ایرانی ها «سامورایی ها» را ستودند. حتی عرب ها که هیچ اعتبار اخلاقی نزد ایرانی ها ندارند در جام ملت های آسیا از بازی جوانمردانه نگذشتند. فردوسی پور که شهرت و البته محبوبیتی ورای یک مجری تلویزیونی و گزارشگر فوتبال دارد با توجه به آشنایی قابل توجه اش به فوتبال اروپا می تواند بهترین فرد برای تزریق خصوصیات فوتبال حرفه ای به فرهنگ فوتبال ایران باشد. تلاش او برای غیر منطقی نشان دادن تصمیم آلمان به پیروزی بر غنا اما ترویج زیر پا گذاشتن خیلی از ماهیت های زیبای فوتبال بود. شاید ژوزه مورینیو - که محبوب ترین مربی من است - چنین رفتاری بکند اما «آقای خاص» اگر به زعم بسیاری بهترین مربی دنیا باشد خصوصیات اخلاقی اش بیش از محبوبیتی که دارد نکوهش شده است. آلمان غرور ملی اش را نمی آید فدای منطق کند. فوتبال حرفه ای نمی گذارد مردم استرالیا فرضا بگویند :«ما به صربستان 4 گل زدیم و اگر آلمانی ها غنا را می بردند ما صعود کرده بودیم.»
اگر روزی برسد و فوتبال ایران پس از سال ها در موضع قدرت قرار بگیرد چه کار باید بکند؟ نامی نکو از خود به جای بگذارد یا نفرت گروهی را به موفقیتی ناجوانمردانه بخرد؟
* فکت: واقعیت، سند.